Fonksiyonel Endoskopik Sinüs Cerrahi / FES Cerrahi

Tıp her geçen gün farklı teknikler eşliğinde operasyonlar ve tedaviler yapılmasını mümkün kılmaktadır. Fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahi olarak bilinen FES yöntemi de yaşanan gelişmeler neticesinde hayatlara giriş yapmış olan tekniklerden biridir. Bu sayede klasik yöntemlere göre daha kolay ve daha rahat bir şekilde cerrahi müdahalelerde bulunmak mümkün olmaktadır. FES tekniği uzmanların önerileri ve tavsiyeleri eşiğinde kronik sinüzit hastalarına uygulanmaktadır. Her hastanın tedavisi için uygun olmayan teknik, aynı zamanda hastalığın tekrarlama konusundaki ihtimallerini de ortadan kaldırdığı için kronik rahatsızlıklarda sıklıkla tercih edilmektedir.

FES CerrahiFonksiyonel Endoskopik Sinüs Cerrahi / FES Cerrahi

Klasik olarak bilinen sinüzit cerrahisinde kesi atılarak operasyonlar yapılmaktaydı. Bu işlem öncesinde poliplerin yerlerinin tespit edilmesi ve nasıl temizlemenin uygun olacağına yönelik olarak hazırlık çalışmalarının yapıldığı bilinmektedir. Üstelik kesi atılarak yapılan operasyonlarda pek çok hastanın zorluk yaşadığı da bir gerçektir. Ancak fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahi kesi nedeni ile yaşanan zorlukları ortadan kaldırmıştır. Çünkü operasyon kapalı ya da kanalları oldukça daralmış olan sinüslere endoskopik cihazlar ile erişim sağlanmasına olanak tanımaktadır. Böylelikle uzmanların uçlarında ışık ve kamera bulunan endoskopik cihazlar aracılığı ile hastalın sıkıntılarından kurtulmasında etkili adımlar atabilmeleri garantilenmektedir. Operasyonlar poliplerin büyüklüğüne ya da yaralı olan dokulara göre değişen zaman aralıklarında yapılmaktadır.

Kronik Sinüzit Hakkında Bilinmesi Gerekenler ve FES Cerrahisi

FES cerrahisi kronik sinüzit hastalığının tedavisi için kullanılan yeni tekniklerden biridir. Bundan dolayı öncelikle kronik sinüzit hastalığı hakkında bilgi ediniminin sağlanması gerekmektedir. Öncelikle sinüzit, sinüslerde meydana gelen sorunlardan ileri gelen bir rahatsızlıktır. Sinüsler, yüzün hemen her bölümünde bulunan küçük hava kabarcıklarıdır. Geniz, alın, burun kenarları ya da gözaltları gibi alanlarda yoğunlaşan sinüsler, mukus salgılamaktadır. Salgılanan mukuslar ise sinüslerin kanalları ile buruna transfer edilmektedir. Bu durum sağlıklı bir insanda her gün standart şekilde gerçekleşerek burun içinde nemli bir ortam yaratılmaktadır. Yaratılmış olan nemli ortam kişilerin temiz ve daha kaliteli bir hava solumalarını sağlamaktadır.

Kronik SinuzitSinüzit rahatsızlığı sinüslerin kanallarının tıkanması ile kendini göstermektedir. Kanalların tıkanmasından sonra salgılanan mukusların burun içine gönderilmesi mümkün olmamaktadır. Günlük yarım litre civarında mukus üretimi yapan sinüsler ise salgıladıkları mukusları boş olan hava kabarcıklarında biriktirmeye başlamaktadır. Giderek dolan kabarcıkları sinüzit rahatsızlığına neden olan bakterilerin üremesine uygun bir ortam hazırlamış olmaktadır. Hastalığın her hali kronik değildir. Kronik sinüzit olarak nitelendirilen rahatsızlıklarda iltihap süresinin en az üç aydan oluşması gerekmektedir. Kronik olan rahatsızlıklar aynı zamanda sene içinde tekrarlamaktadır. Bu da nefes alma problemlerinden geniz ve burun akıntısına kadar pek çok sıkıntıyı beraberinde getirmektedir. FES cerrahisi meydana gelen sıkıntıları çözen ve uygulaması oldukça kolay olan işlemlerin başında yer almaktadır.

Fonksiyonel Endoskopik Sinüs Cerrahi İşlemlerinde Hedefler

Uygulanan FES cerrahisi ile pek çok farklı sorun bir operasyon ile ortadan kaldırılmaktadır. ABD’de sıklıkla yapılan işlemler artık ülkemizde de uzman hekimler tarafından profesyonel bir şekilde yapılmaya başlanmıştır. Ancak kronik olan sinüzit hastalarının bazıları ilaçlı tedavilere yanıt vermektedir. İlaçlı tedavilere kısa süre içerisinde yanıt veren ve olumlu bir iyileşme dönemi geçiren hastalarda da FES cerrahisi tercih edilmemektedir. Kolay olmasına karşın bir cerrahi operasyon olması nedeni ile uzman hekimler, ilaç tedavisine yanıt vermeyen hastaları için bu yöntemi tavsiye etmektedir. Üstelik göz ve beyin gibi organlara yakın olması açısından da kesi yapılmaksızın ameliyat şansının elde edilmesi büyük bir avantajdır. Gerçekleştirilen Fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahi işlemlerinde;

  • Sinüs poliplerinin temizlenmesi,
  • İltihaplı dokuların ortadan kaldırılması,
  • Kapalı olan sinüs kanallarının açılması,
  • Burun etinin daha küçük hale getirilmesi,
  • Rahat şekilde nefes alımının sağlanması gibi hedefler bulunmaktadır.

Fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahi operasyonu burun içine endoskopik cihazlar ile girilerek başlanmaktadır. Bundan dolayı uzmanların çalışma alanlarının geniş olduğu söylenememektedir. Ancak gelişen tıbbi teknoloji sayesinde kamera, ışık gibi sistemler minimize edilmiştir. Bu sayede operasyonlar sırasında elde edilen alanlarda eskiye göre daha çok genişlik sağlanabilmektedir. Ancak her şekilde hayatı olan organlara yakın olunduğu için işlemlerin muhakkak bu alanda uzman olmuş, tecrübeli bir hekim tarafından yapılması tavsiye edilmektedir.

Cerrahi Operasyon Sonrası

Gerçekleştirilen FES ameliyatı öncesi, sonrası ve süresi değişim gösterebilmektedir. Bu değişimlerde hastaların içinde bulundukları durumun büyük bir etkisinin olduğu bilinmektedir. Üstelik işlemin yapılacağı yerdeki doktorun el becerisi ya da kullanılan ekipmanlar da operasyon seyrinde değişimlere neden olabilmektedir. Ancak herhangi bir aksilik olmadığı şartlarda bir sinüs maksimum otuz dakika içerisinde temizlenmektedir. Hastalar tek bir sinüs için operasyona gireceklerse bile uzmanlar genel anestezi ile uyuşturmayı tercih etmektedir. Böylece hastalar rahat ederken uzmanlara da sorunsuz bir çalışma alanı yaratılabilmektedir. Aksi hallerde hastaların tedirgin tavırları ve endişeleri otomatik olarak uzmanları da etkileyebilmektedir.

Fes TedavisiFonksiyonel endoskopik sinüs cerrahisi sonrasında burun içine tampon konulup konulmadığı merak edilmektedir. Ancak standart prosedürde ilerleyen bir operasyon neticesinde hastaların burunlarına tampon konmamaktadır. Böylelikle kişiler rahat bir şekilde nefes alarak operasyon sonrasında hayatlarına dönüş yapabilmektedir. Uzmanların önerisine göre ameliyattan sonra oluşabilecek ufak çaplı ağrıların giderilmesi de mümkündür. Bu kapsamda doktorların önerilerini dinlemek bir hayli önem arz etmektedir. Doktorlar genellikle işlemlerin kalıcı hale gelmesi, poliplerin tekrarlamaması ve iyileşme sürecini kolaylaştırmak için antibiyotik tedavisine de başlamaktadır. Ayrıca hastaların durumuna göre burun spreyleri de operasyonlardan sonra tavsiye edilebilmektedir. Hastalar günlük yaşamlarına oldukça kısa süre içerisinde dönebilmektedir. Ancak her halükarda kontrollerin ve gerekli olan pansumanların aksatılmadan yapılması gerekmektedir. Böylece iyileşme süreci sağlıklı bir hale getirilebilmektedir.

Komplikasyonlar

Kronik sinüzit tedavisi için yapılan ameliyatlarda tüm ameliyatlarda olduğu gibi farklı komplikasyon tehlikeleri bulunmaktadır. Ancak FES cerrahisi komplikasyonları açısından daha az unsura sahiptir. Çünkü gelişen sistemler ile gerçekleştirilen işlemler, hata paylarını aza indirmektedir. Hata paylarının aza indirilmesinde uzmanların endoskopik cihazlar sayesinde görerek hareket etmelerinin yeri büyüktür. Hekimlerin işlerini bilerek yapması ile birlikte hastalar kısa süre içerisinde rahatsızlıklarından kurtulabilmektedir. Ancak yine de her ihtimale karşın bireyler operasyon öncesinde karşı karşıya kalabilecekleri komplikasyonları bilmek zorundadır. FES cerrahisi sırasında ortaya çıkması muhtemel olan temel komplikasyonlar;

  • Aktif burun kanaması,
  • Doku bozuklukları,
  • Doku yırtılmaları,
  • Gözlerde hareket bozukluğu meydana gelmesi,
  • Hipofiz bezinde hasar oluşması olarak devam etmektedir.

Belirtilen fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahi komplikasyonları oldukça nadir olarak kendini göstermektedir. Öncelikle geçmiş zamanlarda yapılan operasyonlarda aktif burun kanamaları sıklıkla görülürdü. Bunun nedeni ise endoskopik cihazların boyutlarının şimdiki kadar küçük olmamasıydı. Ancak artık minimum zarar verilerek operasyonlar tamamlanabilmektedir. Üstelik oluşabilecek burun kanamaları ise uzmanların önerilerini uygulayarak kısa süre içerisinde tedavi edilebilmektedir. Burun içinde yer alan dokuların büyük bir kısmı kısa süre içerisinde kendini yenilemektedir. Bundan dolayı dokularda meyana gelebilecek olan zedelenmeler de büyük bir risk olarak görülmemektedir. Uzmanlar oluşabilecek her ihtimale karşın önlem alarak operasyonlara başlamaktadır.